Een kijkje in de Ierse muziekexportmachine: Hoe Ierland artiesten laat groeien én doorbreken

13.10.26

Door Niall Byrne

Een bewuste strategie waarbij de infrastructuur rond artiesten centraal wordt opgebouwd, een koerswijziging na de Brexit en een nieuwe generatie artiesten die klaar is om internationaal door te breken maken Ierland tot één van de meest spraakmakende muziekmarkten ter wereld.

Foto door Sarah Doyle

Er bestaat een historische uitdrukking voor het Ierse succes op het wereldtoneel: “the luck of the Irish”. Het is een term die onbedoeld een vleugje spot met zich meebrengt, alsof elke doorbraak per toeval was in plaats van het resultaat van een bewuste strategie.

Ierse artiesten weten al jarenlang internationaal indruk te maken, met groeiende erkenning en een steeds groter publiek. Dat succes is geen kwestie van geluk, maar het resultaat van hard werken, gerichte investeringen en een heldere visie.

Kijkend naar de cijfers presteren Ierse artiesten de afgelopen jaren goed op én na ESNS. In 2026 behoren Florence Road, Madra Salach en Dove Ellis tot de meest geboekte acts uit het festival in Europa.

Florence Road

Succes leidt tot succes

Dit is geen land dat zich laat omschrijven door één bepaald geluid, één bepaalde stad of één bepaalde bevolkingsgroep. Artiesten zoals Fontaines D.C., CMAT, Dermot Kennedy en Hozier, hebben veel succes met hun tournees en platen en hebben inmiddels een gevestigde naam in de muziekindustrie.

Het succes heeft inmiddels geleid tot een lange reeks acts met internationaal succes: alternatieve, indie- en rockbands zoals The Murder Capital, Just Mustard, Sprints, Gilla Band, Gurriers, Inhaler, NewDad, Cardinals, Pillow Queens en Maria Somerville; folk- en traditionele groepen als Lankum, The Scratch, The Mary Wallopers, Ye Vagabonds, John Francis Flynn, BIIRD, Amble en Kingfishr; hiphop- en rapartiesten Kojaque, Biig Piig en Khakikid; singer-songwriters Lisa O’Neill, Orla Gartland, Aoife Nessa Frances en Sorcha Richardson; dance- en elektronische producers Kettama, Shee, blk. en Jazzy; popartiesten MOIO, Cian Ducrot en Florence Road.

Hoewel artiesten uit Noord-Ierland vaak voornamelijk afhankelijk zijn van financiering uit het Verenigd Koninkrijk, profiteren ook zij van de succesperiode. Het duo Bicep uit Belfast behoort tot de grootste elektronische acts ter wereld. De uitbundige, politiek geladen rapoptredens van Kneecap in het Iers en hun blijk van morele moed halen voortdurend de krantenkoppen. Doordat de Noord-Ierse muziekscene steeds meer internationale aandacht krijgt, weten ook artiesten als Chalk, Jordan Adetunji, Sally C en Joshua Burnside steeds meer bekendheid te verwerven. Het succes van de ene artiest draagt zo bij aan de groei en zichtbaarheid van de hele muziekscene.

Voor een eiland met slechts zeven miljoen inwoners is dit een uitzonderlijke prestatie op internationaal niveau. Het succes is te danken aan ruim tien jaar gerichte investeringen in en ontwikkeling van de muziekindustrie, mede als reactie op de Brexit. Daarnaast is het zelfvertrouwen binnen de Ierse muziekwereld sterk gegroeid. Die ontwikkeling is inmiddels merkbaar in alle onderdelen van de muziekindustrie.

“Ik denk echt dat het belangrijkste is dat mensen Ierse bands en artiesten nu serieuzer nemen,” zegt Eleanor McGuinness, boekingsagent bij Earth Agency (die Aoife Nessa Frances, Maria Somerville, John Francis Flynn, Róis en Rachael Lavelle vertegenwoordigt). “Dus alles versterkt elkaar als het ware, omdat het succes zich blijft herhalen; het is een sneeuwbaleffect.”

Kingfishr door Henry Pearce

De Export Infrastructuur

Een belangrijke drijvende kracht achter deze ontwikkeling is de Ierse muziekorganisatie First Music Contact (FMC), die wordt gefinancierd door de Arts Council. FMC ondersteunt opkomende artiesten en beheert verschillende initiatieven: Music From Ireland (het exportplatform dat samenwerkt met overheidsorganisatie Culture Ireland), Ireland Music Week (een showcasefestival en conferentie), Breaking Tunes (een online platform voor artiesten). Daarnaast is FMC voor beginnende Ierse artiesten een belangrijk aanspreekpunt en een bron van praktische ondersteuning.

Daarnaast ondersteunt Culture Ireland artiesten bij het organiseren van internationale tournees, terwijl de Arts Council financiële middelen beschikbaar stelt voor opnames en de verdere ontwikkeling van artiesten. Via het proefprogramma Basic Income for the Arts, dat binnenkort een meer permanent karakter krijgt, ontvangen een beperkte groep kunstenaars een vast weekinkomen. Hierdoor hebben zij meer financiële zekerheid en worden ze minder snel gedwongen om artistieke concessies te doen of hun carrière volledig op te geven. Ook het Grassroots Music Venues Scheme speelt een belangrijke rol door kleine muziekpodia financieel te ondersteunen. Dit zijn juist de plekken waar opkomende artiesten hun eerste podiumervaring opdoen en leren optreden voor een livepubliek.

Het is belangrijk dat artiesten gratis gebruik kunnen maken van de diensten van FMC en dat de organisatie hen in elke fase van hun carrière kan begeleiden. “Omdat we financiering ontvangen van de Arts Council, hoeven bands niet te betalen voor de ondersteuning die we bieden,” legt Angela Dorgan uit, CEO van First Music Contact.

Er zijn maar een aantal andere landen waar mensen gedurende carrière gemakkelijk toegang hebben tot die mogelijkheid.

Het grote voordeel van deze aanpak is dat artiesten meer controle houden over hun eigen carrière. Waar opkomende artiesten in veel landen afhankelijk zijn van investeerders om hun eerste stappen te zetten, probeert het Ierse model die afhankelijkheid te beperken. “Wanneer Music From Ireland je financieel ondersteunt om op een showcase op te treden, of Culture Ireland de kosten van een tournee helpt dekken, ben je daarvoor niet afhankelijk van een manager of platenlabel en hoef je hun geen financiële tegenprestatie te leveren,'' legt Dorgan uit.

Hierdoor is een klimaat ontstaan waarin Ierse songwriters meer vertrouwen krijgen in hun eigen kunnen. Doordat artiesten meer vrijheid hebben om hun eigen koers te bepalen en voor hun eerste carrièrekansen minder afhankelijk zijn van managers of platenlabels, kunnen ze zelfstandiger werken. Dit draagt bij aan hun werkplezier en geeft hun de ruimte om trouw te blijven aan zichzelf en hun eigen artistieke visie, zowel in hun carrière als in hun muziek.

“Het zet de muziekindustrie op zijn kop, doordat artiesten zelf de touwtjes in handen krijgen,'' vertelt Dorgan. “Hoe meer vrijheid en zeggenschap je artiesten geeft, hoe meer zelfvertrouwen ze krijgen en hoe beter de nummers worden die ze schrijven.”

Als je meer vertrouwen hebt in wie je werkelijk bent, voel je je ook vrijer om die kant van jezelf in je kunst te laten zien. Daar profiteert uiteindelijk iedereen van.

Voor platenlabels en boekingsagenten die met Ierse artiesten willen samenwerken, verandert dit de onderlinge machtsverhouding. Ierse artiesten zitten tijdens onderhandelingen in een sterkere positie dan veel artiesten uit andere landen, omdat ze minder afhankelijk zijn van externe partijen om hun carrière op te bouwen.

Dorgan, die ook in het bestuur zit van EMEE, the European Music Exporters Exchange, dat muziekexportorganisaties helpt bij het ontwikkelen van hun strategie, is de tel kwijtgeraakt van het aantal buitenlandse platenlabels waarvoor ze subsidieaanvragen heeft ondersteund om tournees in Ierland te financieren voor artiesten die bij hen onder contract staan.

“Stel dat ik moet kiezen tussen een band uit Manchester en een band uit Cork, terwijl ze allebei vergelijkbare cijfers behalen en binnen het genre van mijn platenlabel passen. Als je de Ierse band financieel kunt ondersteunen en die bovendien toegang heeft tot kennis en een relevant netwerk, dan is het goedkoper om met de Ierse band op tournee te gaan.”

Inhaler door Amanda Laferriere

De koerswijziging na de Brexit

De Brexit zou een probleem moeten worden. FMC heeft er een strategische kans van gemaakt.

“We hebben na de Brexit een plan opgesteld en dat plan begint nu vruchten af te werpen,” zegt Dorgan. De boekingsresultaten van ESNS, “zijn het gevolg van een bewuste strategie.” Het plan: Britse trendsetters identificeren die al interesse hadden getoond in Ierse artiesten, om hen extra toegang te bieden, het netwerk uit te breiden en de reputatie te versterken.

“Drie jaar na de Brexit organiseerden we in het Verenigd Koninkrijk zes keer zoveel showcases als in de periode daarvoor,” vertelt Dorgan. “Tegenwoordig komen mensen naar showcases van Ierse bands zonder ook maar één noot gehoord te hebben. Ze weten namelijk dat er bij onze showcases goede bands staan, omdat we dat inmiddels keer op keer hebben bewezen.”

Ook invloedrijke stemmen in het Verenigd Koninkrijk hebben bijgedragen aan de groeiende bekendheid van Ierse artiesten. Radio-dj Steve Lamacq speelt daarin een belangrijke rol. “Hij heeft veel invloed in het Verenigd Koninkrijk,” vertelt Simon Merriman, manager van de veelbelovende artiest Brooki en concertpromotor bij Singular Artists. “Mensen luisteren naar hem. Als hij bands een podium biedt, trekt dat meteen de aandacht. Hij was een van de eersten die artiesten als Fontaines D.C., NewDad, Enola Gay en Madra Salach onder de aandacht bracht.”

Eleanor McGuinness heeft inmiddels vijftien edities van Eurosonic meegemaakt en heeft gezien hoe de zichtbaarheid van Ierse artiesten op showcases in de loop der jaren sterk is toegenomen. “Er is steeds meer aandacht voor Ierse artiesten. Ze bereiken een groter publiek, waardoor hun bekendheid groeit en ze vaker worden geboekt,” vertelt ze. “Het is een domino-effect''.

Het aanbod aan showcases is flink uitgebreid. Ireland Music Week is inmiddels uitgegroeid tot een belangrijk internationaal evenement waar professionals uit de muziekindustrie samenkomen. SXSW noemt de showcase van Music From Ireland zelfs een voorbeeld van hoe je een nationale muziekscene op een succesvolle manier internationaal kunt presenteren. Ook Other Voices, dat ooit begon als een televisieprogramma, heeft zich ontwikkeld tot een evenement dat een belangrijke rol speelt binnen de muziekindustrie.

“Wanneer ik zakelijke afspraken heb in New York, Wales of Los Angeles, vragen mensen me voortdurend welke Ierse band binnenkort gaat doorbreken,” vertelt Merriman. “Tien jaar geleden interesseerde dat eigenlijk niemand. Nu staan mensen te popelen om nieuw Iers talent te ontdekken.” Tijdens Coachella in april traden vier Ierse acts op: CMAT, Jazzy, Kettama en NewDad. Volgens Fogarty laat het feit dat deze artiesten een podium krijgen op zo’n groot festival zien dat hun talent zich al heeft bewezen en dat ze potentie hebben om een groot publiek aan zich te binden.

“Ierland kan ook op de grootste podia overtuigen. Het is dan ook logisch dat succes leidt tot nog meer belangstelling,” zegt Adam Fogarty, hoofd muziek bij RTÉ 2FM, de nationale Ierse radiozender voor popmuziek en hitlijsten.

Ik denk dat boekingsagenten, promotors en internationale teams steeds gerichter op zoek gaan naar talent in Ierland. Nog belangrijker is dat het vertrouwen groeit in de Ierse muziekindustrie en haar vermogen om talent voort te brengen dat klaar is om internationaal door te breken.
SPRINTS door Titouan Masse

Groeiend zelfvertrouwen

Wat in vrijwel elk gesprek met professionals uit de muziekindustrie naar voren komt, is dat Ierse artiesten steeds meer vertrouwen hebben gekregen in zichzelf en hun eigen kunnen. Fogarty bekijkt deze ontwikkeling vanuit de ervaring bij een nationaal muziekplatform dat de afgelopen tien jaar veel artiesten al vroeg onder de aandacht bracht, nog voordat ze definitief doorbraken.

“Artiesten durven steeds meer uit te komen voor hun eigen visie, achtergrond en de invloeden die hen hebben gevormd. Of die nu voortkomen uit tradities en taal, of uit de moderne, veelzijdige samenleving dat Ierland tegenwoordig is. Juist die authenticiteit spreekt mensen aan.”

De A & R contacten van Merriman laten zich er steeds duidelijker over uit. ''Ik heb A&R-mensen deze nieuwe lichting Ierse artiesten op een positieve manier arrogant horen noemen. Daarmee bedoelen ze dat ze vertrouwen hebben in hun eigen songs en nauwelijks aan zichzelf twijfelen. Bovendien hebben ze grote ambities en weten ze waar ze naartoe willen. Ze nemen niet langer genoegen met optredens op alleen de lokale podia.''

''Succes leidt tot meer succes,'' zegt Gugai, concertpromotor bij de Galwayse concertzaal Róisín Dubh en programmeur van het Galway International Arts Festival. ''Het succes van bepaalde artiesten geeft anderen net dat extra zetje. Neem muzikanten die Lankum zien doorbreken naar een groot publiek. Misschien aarzelden ze eerst om met hun op traditionele muziek gebaseerde folk naar buiten te treden, maar het succes van Lankum geeft hun een enorme stimulans. Zij laten immers zien dat je met dit soort muziek ook internationaal kunt doorbreken.''

Gugai noemt CMAT als een schoolvoorbeeld. De Ierse countrypopster laat het publiek tijdens haar optredens the Dunboyne Co. Meath two-step dansen, een uiterst informele verwijzing die haar publiek met open armen ontvangt. “Ze past niets aan voor een internationaal publiek. Ze vertrouwt erop dat ze haar begrijpen.” Die exportlogica is herhaaldelijk bevestigd. Deze lokale eigenheid is wereldwijd.

Voor internationale managers en platenlabels betekent dit dat vertrouwen inmiddels een vanzelfsprekend onderdeel is geworden van de weg die opkomende Ierse artiesten afleggen. "Er is steeds meer vertrouwen in de Ierse muziekscene als kweekvijver voor uitzonderlijk talent dat klaar is om internationaal door te breken,"'' merkt Fogarty op.

Commercieel gezien bereiken Ierse artiesten al in een vroeger stadium van hun ontwikkeling het punt waarop ze klaar zijn voor de internationale markt. Boekingsagenten leggen steeds vaker al vóór een eerste release, en soms zelfs vóór de eerste single, contact met Ierse acts. Opkomend talent als Brooki en de band THEATRE uit Limerick staat steeds vaker op showcases voordat er überhaupt muziek is uitgebracht. Daardoor neemt de concurrentie om Ierse artiesten toe en wordt de kans om hen vroegtijdig vast te leggen steeds kleiner.

KNEECAP

Ierse artiesten spreken zich politiek uit

Ook commercieel speelt de politieke kant van de Ierse muziekscene een rol, niet alleen cultureel. Kneecap, Fontaines D.C. en Lankum en anderen uit de muziekscene dragen een uitgesproken politieke boodschap uit. Waar dat vroeger als een commercieel risico werd gezien, beschouwt de huidige generatie het juist als een kracht.

“Deze generatie Ierse muzikanten schuwt het niet om politiek aan hun muziek te verbinden, zoals we hebben gezien op internationale festivals als SXSW en The Great Escape,'' merkt Gugai op. ''Ze durven op te staan en duidelijk te zeggen: ''Nee, dit zou niet mogen gebeuren''.

De internationale reacties laten zien dat artiesten hun carrière niet per se schaden door zich uit te spreken over kwesties als Palestina, festivalsponsors te boycotten die omstreden zijn, of maatschappelijke problemen in eigen land aan te kaarten. Denk aan het woningtekort, technofeodalisme, de opkomst van extreemrechts en het gebrek aan kansen voor jongeren. Zulke uitgesproken standpunten kunnen hun carrière juist versterken, vooral bij een jonger publiek.

''Sommigen, zoals Kneecap, brengen er zelfs hun eigen carrière mee in gevaar,'' merkt Gugai op. Hij verwijst naar de intrekking van hun Amerikaanse tourvisa na Coachella 2025 en de terrorismelast in het Verenigd Koninkrijk, die afgelopen zomer werd ingetrokken. ''Ik denk dat je ze alleen maar moedig kunt noemen.''

Lessen voor de muziekindustrie

Voor boekingskantoren, platenlabels, muzieklicentiebedrijven, promotors en festivalprogrammeurs, laat Ierland zien hoe gerichte overheidsinvesteringen in de ontwikkeling van artiesten kunnen leiden tot een commercieel succes dat veel groter is dan je op basis van die investering zou verwachten, juist op de internationale markt.

Of, zoals Dorgan het verwoordt: ''Wij kiezen de bands niet uit. We hebben alleen de omstandigheden gecreëerd waarin ze zich kunnen ontwikkelen. Het talent komt vanzelf bovendrijven, net als altijd.''

De Ierse muziekscene brengt op dit moment een opvallend grote hoeveelheid talent voort. Er is een stevige basis gelegd om die ontwikkeling voort te zetten. Artiesten hebben vertrouwen in zichzelf en hun muziek, en het talent is volop aanwezig. Minstens zo belangrijk is dat er ook een publiek voor is. In Ierland zelf omarmen steeds meer mensen hun eigen muziekscene, met een trots en enthousiasme die niet altijd vanzelfsprekend waren. Ook internationaal groeit de belangstelling. De vraag is niet langer óf de wereld Ierse muziek zal ontdekken, maar welke Ierse artiesten als volgende zullen doorbreken.